Wat is tandsteen en waarom laat je het verwijderen?
Tandsteen is verharde plaque die je zelf niet meer weg kunt poetsen. Zo ontstaat het, waarom verwijderen belangrijk is en wie het doet.
Je ziet het als een gelige of bruine laag langs de rand van je tanden, vooral aan de binnenkant van de onderste voortanden: tandsteen. Het ontstaat bij vrijwel iedereen en is niet iets om je voor te schamen. Maar je moet het wel laten verwijderen.
Hoe tandsteen ontstaat
Plaque is een zachte laag bacteriën die zich dagelijks op je tanden vormt. Als die niet goed wordt weggepoetst, kan hij met mineralen uit speeksel verharden tot tandsteen. Daarna kun je het niet meer met een borstel verwijderen.
Waarom het uitmaakt
Tandsteen heeft een ruw oppervlak waarop nieuwe plaque makkelijker blijft zitten. Dat kan bijdragen aan tandvleesirritatie en een slechte adem. Het is een reden om regelmatig te laten controleren en schoonmaken.
Wie verwijdert het
Een tandarts of mondhygiënist verwijdert tandsteen met speciaal gereedschap. Dat gebeurt tijdens een gebitsreiniging of controle. Probeer het niet zelf te verwijderen met scherpe voorwerpen, want je kunt je tanden en tandvlees beschadigen.
Hoe verwijderen verloopt
De behandelaar werkt met een ultrasone scaler of handinstrumenten en maakt daarna de tanden glad. Dat voelt voor sommige mensen gevoelig, vooral bij irritatie van het tandvlees. Zeg het als iets pijn doet; de behandelaar kan het aanpassen. Lees wat doet een mondhygiënist.
Voorkomen
Poets grondig, gebruik tandenstokers of ragers voor tussen de tanden en bezoek regelmatig de praktijk. Sommige mensen vormen sneller tandsteen dan anderen; dat verschilt per persoon. Dit artikel geeft geen persoonlijk advies.
Veelgestelde vragen
Is tandsteen schadelijk?
Het kan bijdragen aan tandvleesproblemen. Laat het beoordelen.
Kan ik het thuis weghalen?
Liever niet, laat het de professional doen.
Hoe vaak?
Dat bepaalt de tandarts.
Verschil tussen plaque en tandsteen
Plaque is zacht en kun je met een borstel verwijderen. Tandsteen is hard en blijft zitten. Daarom is poetsen vooral bedoeld om plaque weg te nemen voordat het verhardt. Hoe beter je poetst, hoe minder tandsteen er ontstaat. Toch vormen sommige mensen sneller tandsteen, bijvoorbeeld door samenstelling van het speeksel.
Gevoeligheid tijdens de behandeling
Het verwijderen kan prettig of juist gevoelig voelen, afhankelijk van de staat van je tandvlees en tanden. Vertel de behandelaar wat je voelt. Hij kan het tempo aanpassen, extra verdoving gebruiken als dat past of de behandeling verdelen over twee afspraken. Je hoeft niets stil te verdragen.
Wat je na afloop merkt
Na het verwijderen voelen tanden vaak glad aan en kan het tandvlees even gevoelig zijn. Een zachte borstel en rustig poetsen helpen. Merk je aanhoudende pijn of bloeden, neem dan contact op met de praktijk. Regelmatige controle helpt tandsteen onder controle te houden.
Tandsteen en je adem
Tandsteen is ruw en houdt bacteriën vast. Dat kan bijdragen aan een slechte adem en een rood tandvlees. Na een reiniging merken veel mensen dat hun mond frisser voelt. Lees slechte adem.
Vaker tandsteen dan anderen
Sommige mensen vormen sneller tandsteen, bijvoorbeeld door de samenstelling van hun speeksel. Dat is geen schuld maar een eigenschap. De mondhygiënist past het interval daarop aan.
Hulp
Zoek een tandarts bij jou in de buurt.
Deze informatie is algemeen en vervangt geen advies van je eigen tandarts; heb je veel pijn of een ongeluk gehad, bel dan direct je tandartspraktijk.